Metodyka edukacji muzycznej

Zapoznanie studentów z podstawą programową edukacji muzycznej wychowania przedszkolnego i edukacji w klasach I-III szkoły podstawowej. Zapoznanie studentów z podstawowymi założeniami teoretycznymi i praktycznymi edukacji muzycznej dzieci przedszkolnych i w młodszym wieku szkolnym. Rozwijanie kompetencji muzycznych niezbędnych do nauczania na etapie wychowania przedszkolnego i nauczania wczesnoszkolnego.

W trakcie zajęć studenci nabędą umiejętności, które wykorzystają podczas prowadzenia edukacji muzycznej na etapie przedszkolnym i wczesnoszkolnym.

1. Wymagania Podstawy programowej dla przedszkoli i i klas I-III w obszarze edukacji muzycznej. Cele i zadania edukacji muzycznej.

2. Formy aktywności muzycznej dzieci przedszkolnych i wczesnoszkolnych :

- śpiewanie piosenek- ćwiczenia emisyjne dla dzieci, zróżnicowany repertuar i jego dobór, sposoby pracy z piosenką;

- gra na instrumencie, instrumenty perkusyjne melodyczne i niemelodyczne, dzwonki chromatyczne, flet;

- ruch z muzyką , ćwiczenia i zabawy rytmiczno - ruchowe, tańce narodowe i ludowe, tańce integrujące;

- tworzenie muzyki , ćwiczenia i zabawy słuchowe rozwijające pamięć muzyczną, wyobraźnię, koncentrację uwagi, gust muzyczny, podstawowy repertuar przeznaczony do słuchania;

- tworzenie muzyki, ćwiczenia i zabawy z zakresu ekspresji wokalnej, instrumentalnej, ruchowej służącej odtwarzaniu i tworzeniu muzyki, gry muzyczne, opowiadania muzyczne, partytury, pląsy, konstruowanie niekonwencjonalnych instrumentów muzycznych;

3. Metody, systemy metod, koncepcje wykorzystywane w edukacji muzycznej dzieci.

4. Pomoce dydaktyczne wykorzystywane w edukacji muzycznej dzieci.

5. Teoretyczne podstawy zasad muzyki - elementy dzieła muzycznego ( koncepcje edukacji muzycznej).

6. Rozwój muzyczny dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym:

- słuch muzyczny: poczucie wysokości dźwięku zwane słuchem wysokościowym(zdolność różnicowania dźwięków muzycznych w zakresie

wysokości); poczucie czasu (zdolność różnicowania dźwięków muzycznych w zakresie intensywności); poczucie barwy (zdolności różnicowania dźwięków muzycznych w zakresie barwy); słuch harmoniczny (zdolność wyróżniania poszczególnych dźwięków we współbrzmieniu);

- pamięć muzyczna: zdolność zapamiętania, rozpoznawania i reprodukowania elementów oraz struktur muzycznych;

- poczucie rytmu: zdolność do percepcji i reprodukowania struktur rytmicznych;

- smak muzyczny: zdolność wyróżniania i oceny wartości artystycznych w muzyce.

7. Planowanie pracy w zakresie edukacji muzycznej - propozycje rozwiązań metodycznych ( scenariusze zajęć, scenariusze uroczystości muzycznych, projekty warsztatów muzycznych, koncerty).

8. Problemy powszechnej edukacji muzycznej w Polsce i sposoby ich rozwiązania.

1. Danel - Bobrzycki H., Gruchel M., Gruchel P., : Jak słuchać muzyki w klasach 1-3. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 1996;

2. Kataryńczuk- Mania L., red. , Innowacje pedagogiczne w edukacji muzycznej dzieci i młodzieży, UZ. Zielona Góra 2000;

3. Kataryńska - Mania L., Wychowawcze aspekty zajęć umuzykalniających w przedszkolu, UZ, Zielona Góra 2009;

4. Kondracka - Szala M., Edukacja muzyczna z metodyką skrypt do przedmiotu, Instytut Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego 2020;

5. Sacher W.A., Słuchanie muzyki a kształtowanie emocjonalności dzieci, wyd. Uniwersytet Śląski, Katowice 2004;

6. Weiner A., Kompetencje muzyczne dzieci w młodszym wieku szkolnym, UMCS, Lublin 2010;

7. Wieman M., A czy wy tak potraficie? Piosenki, zabawy i tańce dla dzieci w wieku 3-7 lat, WSiP, Warszawa 1990.

Student zna i rozumie:

= w stopniu pogłębionym miejsce i znaczenie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej w systemie nauk społecznych oraz ich przedmiotowych i metodologicznych powiązań z innymi dyscyplinami, ze szczególnym uwzględnieniem korelacji edukacji muzycznej z innymi edukacjami na I poziomie kształcenia ogólnego,

- w stopniu pogłębionym korelacje rozwoju dziecka w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym oraz aspektach poprzedzających i następujących z uwzględnieniem etapów rozwoju rysunku dziecięcego;

- wytwory działalności człowieka z zakresu kultury i sztuki ( w tym np. muzyki, itp.), potrzebę kształtowania wrażliwości estetycznej, emocjonalnej oraz dla poszanowania wartości wspólnego dziedzictwa kulturowego,;

- w stopniu pogłębionym koncepcje funkcjonowania na zajęciach muzycznych dzieci/ uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;

- rolę edukacji muzycznej w obszarze wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej, inspirującej do planowania i organizacji własnej pracy;

- różne rodzaje i funkcje oceniania, docenia wkład pracy dziecka w wykonaną pracę

- rolę nauczyciela w modelowaniu postaw estetycznych dzieci/ uczniów i wrażliwości na piękno muzyki;

Student potrafi:

- posługiwać się ujęciami teoretycznymi z zakresu pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej oraz powiązanych z nią dyscyplin/ subdyscyplin w celu analizowania i interpretowania zjawisk i procesów społecznych w zakresie edukacji muzycznej dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym wieku szkolnym;

- samodzielnie planować, organizować i prowadzić zajęcia z zakresu edukacji plastycznej;

- samodzielnie zdobywać wiedzę i rozwijać swoje profesjonalne umiejętności, korzystając z różnych źródeł; w tym z muzyki itp.;

- podejmować praktyczne działania pedagogiczne pozwalające na wyrównywanie szans edukacyjnych dzieci w wieku szkolnym, młodszych uczniów i wychowanków; oceniać aktywność według indywidualnych możliwości dziecka/ ucznia;

-dobierać, tworzyć, testować i modyfikować metody i formy pracy na zajęciach edukacji muzycznej adekwatnie do celów wychowania i kształcenia;

- wykorzystywać proces oceniania i udzielania informacji zwrotnych do stymulowania dzieci/ uczniów w ich pracy nad własnym rozwojem, nad rozbudzeniem zainteresowań muzyką i sztuką, nad wrażliwością estetyczną i kreatywnością w tworzeniu wytworów muzycznych.;

Student jest gotów:

- krytycznej oceny poziomu posiadanej wiedzy z zakresu pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej oraz umiejętności pedagogicznych oraz ich aktualizowania;

- odpowiedzialnego wykonywania zawodu nauczycielskiego, projektowania i realizowania działań pedagogicznych, dydaktycznych i wychowawczych (np. konkursy i warsztaty muzyczne ) , rozstrzygania dylematów związanych z wykonywaniem zawodu nauczyciela wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej;

- formowania właściwych zachowań i postaw dzieci/ uczniów, w tym wobec dzieł sztuki i kultury narodowej i globalnej,;

- rozpoznawania specyfiki środowiska lokalnego i regionalnego oraz ich wpływu na funkcjonowanie dzieci/ uczniów, a także podejmowanie współpracy z rodzicami i innymi podmiotami na rzecz rozwoju zainteresowań artystycznych wychowanków;

Ćwiczenia przedmiotowe, ekspresja, inscenizacja, klasyczna metoda problemowa, pokaz, prezentacja

Obecność i aktywność studenta na zajęciach. Prawidłowe planowanie zajęć z zakresu edukacji muzycznej z wykorzystaniem treści z programów dydaktycznych dopuszczonych do realizacji ( prawidłowy dobór metod i form działalności ucznia podczas zajęć).