Podstawy edukacji matematycznej

Założeniem i celem przedmiotu jest zdobycie przez studenta wiedzy o psychopedagogicznych podstawach edukacji matematycznej na poziomie wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej, umiejętności projektowania procesu nabywania pojęć i umiejętności matematycznych przez dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym wieku szkolnym.

Student zapozna się z rolą i miejscem matematyki w wychowaniu przedszkolnym i kształceniu wczesnoszkolnym, celami edukacji matematyki. Student zdobędzie zasób wiadomości i umiejętności matematycznych niezbędnych do prawidłowego wprowadzania i kształcenia pojęć i umiejętności matematycznych w przedszkolu i w klasach początkowych. Podczas zajęć student pozna różne formy i metody pracy na zajęciach matematycznych, w

tym gry i zabawy matematyczne.

Zadania, rola i miejsce matematyki w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej.

Analiza zapisów zawartych w podstawie programowej wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej pod edukacji matematycznej.

Dobór i układ treści nauczania matematyki , cele, formy i metody pracy na zajęciach matematycznych.

Proces kształtowania pojęć i umiejętności matematycznych- podstawy psychologiczne.

Rozwój intelektualny dziecka a poziomy rozumienia pojęć matematycznych, dzieci z niepowodzeniami w nauce i dzieci uzdolnione.

Dziecięca matematyka - podstawowe założenia dotyczące rozwijania zainteresowań matematycznych.

Myślenie matematyczne na etapie wychowania przedszkolnego i młodszego wieku szkolnego - główne strategie kształcenia matematycznego (metoda realistyczna, metoda czynnościowa, metoda problemowa).

Środki dydaktyczne stosowane we wczesnej edukacji matematycznej dziecka.

Klasyfikacja przedmiotów i pojęcie zbioru.

Arytmetyka liczb naturalnych: rozwój pojęcia liczby naturalnej u dziecka, aspekty liczby naturalnej, pojęcie dziesiątkowego układu pozycyjnego, oś liczbowa porównywanie liczb, rozszerzenie zakresu liczbowego.

Cztery podstawowe formuły matematyczne: dodawanie i odejmowanie liczb naturalnych w różnych ujęciach, mnożenie liczb naturalnych w różnych aspektach, dzielenie z resztą i bez reszty w aspekcie mieszczenia i podziału, własności czterech działań arytmetycznych, kolejność wykonywania działań.

Równania i zadania tekstowe: metody rozwiązywania równań i nierówności użyteczne w edukacji wczesnoszkolnej, podstawowe zasady konstruowania zadań tekstowych, metody rozwiązywania zadań tekstowych.

Elementarne pojęcia geometryczne: stosunki przestrzenne, podstawowe figury geometryczne, sieć kwadratowa – geoplan, obwód figury.

Umiejętności praktyczne: mierzenie długości, masy i objętości, czas, kalendarz, obliczenia pieniężne, pomiar temperatury.

Kształtowanie umiejętności matematycznych potrzebnych w sytuacjach życiowych: intuicje i heurystyki.

Wspomaganie rozwoju zainteresowań matematycznych uczniów i czynności umysłowych ważnych dla uczenia się matematyki przez gry, zabawy i sytuacje zadaniowe.

Kształtowanie gotowości/ dojrzałości do uczenia się matematyki na sposób szkolny.

Literatura obowiązkowa:

1. Cydzik Z., Matematyka dla klasy1, PZWS,Warszawa 1988

2. Dąbrowski M., Pozwólmy dzieciom myśleć - O umiejętnościach matematycznych polskich trzecioklasistów, wyd. CKE, Warszawa 2008

3. Gruszczyk-Kolczyńska E., Edukacja matematyczna w klasie I, wydawnictwo: Centrum Edukacyjne Bliżej Przedszkola. 2014

4. Gruszczyk - Kolczyńska E.,Zielińska E., Dziecięca Matematyka. Książka dla rodziców i nauczycieli, WSiP Warszawa 1997, Wydawnictwo kolejne zmienione 2015 r.

5. Gruszczyk - Kolczyńska E., O dzieciach matematycznie uzdolnionych. Nowa Era, Warszawa 2012

6. Janicka Panek T., Zanim wybierzesz program i podręcznik do nauczania zintegrowanego, Wyd. Fraszka Edukacyjna, Warszawa 2002

7. Klus-Stańska D., Nowicka M., Sensy i bezsensy edukacji wczesnoszkolnej, Harmonia Universalis, Gdańsk 2014

8. Nowik J., Kształcenie matematyczne w edukacji wczesnoszkolnej, Wydawnictwo NOWIK Sp.j., Opole 2009

9. Reclik R., Współczesne koncepcje nauczania matematyki na etapie wczesnoszkolnym, [w:] Wybrane aspekty procesu kształcenia w reformującej się szkole, red E. Smak, K. Wereszczyńska, M. Ganczarska, NOWIK, Opole 2011

10.Sawicki T., Reclik R., Nowik J., Matematyka. To nauczyciel klas początkowych wiedzieć powinien, Wydawnictwo NOWIK, Opole 1997

11. Semadeni Z., Gruszczyk-Kolczyńska E., Treliński G., Matematyczna edukacja wczesnoszkolna Teoria i praktyka, Wydawnictwo Pedagogiczne ZNP, 2015

12.Siwek H., Kształcenie zintegrowane na etapie wczesnoszkolnym. Rola edukacji matematycznej, Kraków 2004

Uzupełniajaca:

1.Pytalczyk J./ Odkrywam siebie i świat. Wyd. Mastermetodyka , Środa Wielkopolska 2017

2. Pytlarczyk J.' W kręgu zabawy. Wyd. Mastermetodyka , Środa Welkopolska 2017

Student zna i rozumie :

- elementarną wiedzę nt. dydaktyki matematyki w przedszkolu i edukacji wczesnoszkolnej, obejmującą cele kształcenia, treści , metody formy i środki dydaktyczne,

- wiedzę o predyspozycjach dzieci i uczniów do uczenia się; zna skuteczne sposoby konstruowania wiedzy przez dzieci/ uczniów w przedszkolu i edukacji wczesnoszkolnej.

Student potrafi: - planować prezentować projekty matematyczne ( konspektów zajęć), popierając je argumentacją w kontekście wybranych perspektyw teoretycznych, poglądów różnych autorów ;

- diagnozować predyspozycje do uczenia się matematyki; w tym zdolności myślenia operacyjnego oraz projektować strategie działań pedagogicznych, adresowanych do dzieci w różnym wieku przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej oraz dzieci / uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych;

- korzystać z obowiązkowej podstawy programowej wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej, wybranego programu nauczania ( wyszukuje informacje i interpretuje cele, zadania, treści, zalecane sposoby realizacji).

- Student jest gotów do:

- pracy w zespole, pełnienia różnych ról, ma świadomość potrzeby ciągłego doskonalenia zawodowego z zakresu edukacji matematycznej dzieci w wieku przedszkolnym i młodszym wieku szkolnym,

- publicznego prezentowania wyników działań oraz wniosków na temat realizowanych indywidualnie lub w zespołowo zadań z zakresu edukacji matematycznej w przedszkolu lub edukacji matematycznej.

Metoda problemowa, metoda praktyczna, obserwacja, doświadczenie, eksperyment, wykład, ćwiczenia , praca z tekstem, projekt edukacyjny, dyskusja, gry i zabawy dydaktyczne.

Obecność i aktywny udział studenta w zajęciach, portfolio studenta złożone z materiałów metodycznych, np. narzędzi diagnostycznych gotowości uczenia się matematyki, prezentacja efektów samodzielnego i krytycznego studiowania literatury przedmiotu, podstawy programowej, przygotowanie w grupie projektu matematycznego ( konspektu), udział w dyskusji z odbiorcami przygotowanej prezentacji/ projektu, ewaluacja przeprowadzonych zajęć.

Ocena końcowa - zaliczenie zostanie ustalona jako średnia arytmetyczna z uzyskanych w trakcie trwania semestru ocen cząstkowych.